Medicinske sestre otkrile da ljudi pred smrt često izgovaraju samo jednu reč: Ovo čujemo skoro svaki put
Dodajte Kurir u vaš Google izbor- Medicinske sestre u hospisima kažu da umirući ljudi često dozivaju 'mama' i vide preminule članove porodice, što ih obično smiruje.
- Istraživanje doktora Kristofera Kera pokazalo je da je gotovo devet od deset pacijenata imalo upečatljiv san ili viziju pred kraj života.
- Stručnjaci savetuju porodicu da ne osporava ono što pacijent vidi, već da ga sasluša i ostane uz njega.
Čovek može imati 80 ili 90 godina, a u poslednjim satima života izgovoriti istu reč koju je govorio kao dete - "mama". Medicinske sestre koje rade u hospisima tvrde da se ovaj prizor ponavlja mnogo češće nego što možemo da zamislimo.
Neki pacijenti samo dozivaju majku, dok drugi govore da je vide pored kreveta. Obraćaju joj se, pružaju ruke prema njoj ili mirno gledaju u deo prostorije u kojem ostali ne vide nikoga. Njihove majke ponekad nisu žive već pola veka, ali se u tim trenucima pojavljuju kao da nikada nisu ni odlazile.
Ono što porodici može delovati neobično ili uznemirujuće, umirućoj osobi najčešće ne izaziva strah. Naprotiv, pacijenti neretko deluju spokojno, kao da su ponovo ugledali nekoga koga su dugo čekali.
Medicinske sestre stalno slušaju istu reč
O ovom fenomenu govorio je Nil K. Šah, stručnjak koji se bavi negom starijih i podrškom porodicama teško obolelih ljudi. On smatra da su medicinske sestre u hospisima među najiskusnijim posmatračima procesa umiranja jer dane provode neposredno uz pacijente.
One primećuju promene koje članovi porodice ponekad ne mogu da prepoznaju. Među njima su neobični snovi, razgovori sa osobama koje drugi ne vide i iznenadno dozivanje davno preminulih članova porodice.
Jedna reč, međutim, posebno se izdvaja - „mama”.
Izgovaraju je i veoma stari ljudi, čije su majke preminule dok su oni još bili mladi. Kao da godine u tom trenutku izgube značaj i čovek se ponovo pretvori u dete koje traži poznato lice i osećaj sigurnosti.
Pred njima se pojavljuju davno izgubljeni članovi porodice
Dozivanje majke nije jedino iskustvo o kojem govore ljudi na kraju života. Neki pacijenti vide pokojnog supružnika, oca, brata, sestru, prijatelja ili čak dete koje su izgubili mnogo godina ranije.
Pojedini sa njima razgovaraju, drugi se osmehuju ili govore porodici da je neko „došao po njih”. Dešava se i da pružaju ruke prema osobi koja je vidljiva samo njima.
Takva iskustva godinama proučava doktor Kristofer Ker iz ustanove „Hospis Bafalo”. U njegovom istraživanju, objavljenom u stručnom časopisu „Journal of Palliative Medicine”, gotovo devet od deset ispitanih pacijenata prijavilo je najmanje jedan upečatljiv san ili viziju pred kraj života.
Najčešće su se pojavljivali živi ili preminuli članovi porodice i prijatelji. Posebno je zanimljivo što su vizije pokojnih bližnjih pacijentima uglavnom donosile utehu, a postajale su učestalije kako se približavao kraj života.
Zašto se um vraća baš majci?
Nauka još nema konačno objašnjenje zbog čega mnogi ljudi u poslednjim trenucima dozivaju upravo majku. Jedna od pretpostavki jeste da se ljudski um tada vraća najstarijim i najdublje sačuvanim uspomenama.
Za većinu ljudi majčino lice predstavlja jedno od prvih lica koje su ugledali, dok su njen glas, dodir i zagrljaj povezani sa najranijim osećajem zaštite. Iako je čovek kasnije izgradio čitav život, zasnovao svoju porodicu i ostario, sećanje na tu sigurnost moglo bi da ostane duboko u njemu.
Pred sam kraj, kada telo slabi, upravo takve uspomene možda ponovo izlaze na površinu. Ipak, to je samo jedno od mogućih tumačenja. Naučnici još nisu dokazali zbog čega se ove vizije javljaju niti šta se tačno u tim trenucima događa u svesti pacijenta.
Ne govorite im da ono što vide nije stvarno
Članovi porodice često instinktivno pokušavaju da razuvere umiruću osobu. Kada pacijent kaže da mu majka stoji pored kreveta, bližnji mu ponekad odgovore da tamo nema nikoga.
Stručnjaci za palijativnu negu smatraju da takvo ispravljanje najčešće nije potrebno. Ako prizor pacijentu donosi mir, korisnije je saslušati ga, ostati pored njega i ne ulaziti u raspravu o tome da li je ono što vidi stvarno.
Video: Hasan Dudić o iskustvu kliničke smrti