Afera Predator trese Evropu: Otkriveno ko stoji iza hakovanja telefona zvaničnika?
Osnivač kompanije Intellexa, proizvođača špijunskog softvera Predator, najavio je žalbu na presudu grčkog suda, koja ga je osudila zbog ilegalnog prikupljanja ličnih podataka. Tal Dilijan i još trojica izvršnih direktora osuđeni su u februaru na po osam godina zatvora.
Skandal, poznat i kao “Grčki Votergejt”, obuhvata hakerske napade na telefone visokih zvaničnika, opozicionih lidera, vojnih oficira i novinara, koristeći Predator spyware koji može da probije i iPhone i Android uređaje i pristupi pozivima, porukama, mejlovima i lokaciji korisnika.
Ko je bio meta špijunaže?
Napadi su ciljali telefone ministara, vojnog vrha i novinara, što je dovelo do ostavki nekoliko visokih grčkih zvaničnika, uključujući šefa nacionalne obaveštajne agencije i jednog bliskog savetnika premijera Kiriakosa Micotakisa.
Ipak, nijedan grčki zvaničnik nije osuđen, a kritičari optužuju vladu za pokušaj prikrivanja istine. Dilijan tvrdi da neće biti “žrtveno jagnje” i daje najdirektniji unutrašnji signal da su hakovanja možda odobrena od strane vlade.
Presuda bez dokaza nije pravda
“Izricanje presude bez dokaza nije pravda, može biti deo prikrivanja, pa čak i kriminal,” rekao je Dilijan za Reuters. Dodao je da je spreman da podeli dokaze sa nacionalnim i međunarodnim regulatorima kako bi rasvetlio slučaj.
Ove tvrdnje dolaze nakon što je američka vlada 2024. godine uvela sankcije Dilijanu, pošto je Predator korišćen protiv telefona američkih zvaničnika i novinara, što je praktično zabranilo poslovanje sa njim i njegovim partnerima.
Tehnologija koja je pod kontrolom vlada
Prema Dilijanu, alati poput Predatora prodaju se isključivo vladama, a odgovornost za zakonitu upotrebu je na njima. Softver omogućava pristup svim digitalnim komunikacijama, ali se zločin događa tek kada se zloupotrebi protiv neautorizovanih osoba.
Njegove izjave otvaraju pitanje etike i kontrole špijunskih tehnologija, dok globalna javnost i regulatorna tela prate svaki razvoj u ovom skandalu koji je potresao Grčku i međunarodnu zajednicu.
Internacionalni odjek i političke posledice
Slučaj je izazvao politički potres u Grčkoj, a međunarodni mediji ga prate zbog potencijalnog umešanosti vlade. Tal Dilijan je prvi iznutra koji implicira da su hakovanja odobrena na najvišem nivou, dok diplomatske misije još nisu dale komentar.
Skandal ukazuje na to koliko su napredne špijunske tehnologije postale faktor u međunarodnoj politici, a slučajevi poput ovog podižu pitanje kontrole i odgovornosti vlada i privatnih kompanija u digitalnom nadzoru.
Zabranjeno preuzimanje dela ili čitavog teksta i/ili foto/videa, bez navođenja i linkovanja izvora i autora, a u skladu sa odredbama WMG uslova korišćenja i Zakonom o javnom informisanju i medijima.
BONUS VIDEO: