NATO ŠALJE DODATNE SNAGE NA CRNO MORE Alijansa pojačava istočno krilo, sve je spremno za nove manevre
NATO će poslati dodatne kapacitete u region Crnog mora, uključujući sredstva za nadzor, izviđanje i forenzičku analizu, u okviru daljeg jačanja istočnog krila Alijanse.
Ambasadori država članica sastali su se u okviru Severnoatlantskog saveta, glavnog političkog tela NATO-a, dok Alijansa nastavlja da povećava vojno prisustvo i sposobnosti od krajnjeg severa Evrope do Crnog mora.
Kako se navodi na zvaničnom sajtu NATO-a, Alijansa je tokom prethodne decenije značajno ojačala odvraćanje i odbranu na istočnom krilu, posebno nakon ruske aneksije Krima 2014. godine i početka rata u Ukrajini 2022. godine.
NATO pojačava nadzor istočnog krila
Poseban značaj u novom raspoređivanju imaju kapaciteti za obaveštavanje, nadzor i izviđanje.
Prema podacima NATO-a, zajednički sistem obaveštavanja, nadzora i izviđanja omogućava Alijansi da prati situaciju na kopnu, u vazduhu, na moru, u svemiru i sajber prostoru. Prikupljeni podaci zatim se analiziraju i prosleđuju političkim i vojnim strukturama koje donose odluke.
NATO raspolaže i posebnim Obaveštajno-nadzorno-izviđačkim snagama, koje koriste i bespilotne letelice RQ-4D Feniks. Njihovi radarski sistemi omogućavaju dugotrajno izviđanje velikih područja na kopnu i moru, tokom dana i noći i u različitim vremenskim uslovima.
Glavna baza ovih snaga nalazi se u Sigoneli, na Siciliji.
Ovakvi kapaciteti omogućavaju NATO-u da dobije detaljniju sliku kretanja brodova, aviona i drugih aktivnosti u regionu, kao i da brže reaguje na potencijalne pretnje.
"Istočni stražar" obuhvata i Crno more
Dodatno jačanje nadzora uklapa se u širu aktivnost "Istočni stražar" (Eastern Sentry), koju je NATO pokrenuo u septembru 2025. godine posle niza incidenata i povreda vazdušnog prostora država članica.
U okviru te aktivnosti saveznici stavljaju na raspolaganje dodatne borbene avione, helikoptere, transportne avione, sisteme protivvazdušne odbrane, izviđačke avione i fregate.
NATO navodi da je cilj povećanje budnosti, jačanje nadzora i bolja koordinacija vojnih sredstava duž čitavog istočnog krila.
Alijansa već ima multinacionalne borbene grupe u Bugarskoj i Rumuniji, dve članice NATO-a koje izlaze na Crno more, dok se aktivnosti na moru kombinuju sa vazdušnim nadzorom i nacionalnim vojnim kapacitetima savezničkih država.
Prema NATO-u, članice istovremeno povećavaju razmenu obaveštajnih podataka i nadzor u svim domenima, uključujući kopno, vazduh, more, svemir i sajber prostor.
Prisustvo u regionu jača još od 2014. godine
Crno more već godinama predstavlja jedan od ključnih prostora na jugoistočnom krilu NATO-a.
Alijansa je nakon 2014. počela postepeno da povećava prisustvo u regionu i unapređuje sposobnost praćenja situacije, dok je posle početka rata u Ukrajini 2022. godine raspoređivanje dodatnih snaga ubrzano.
Saveznici su u region slali dodatne brodove, avione i vojnike, a u Rumuniji je pojačano savezničko vojno prisustvo.
Iste godine formirane su dodatne multinacionalne borbene grupe, među kojima su i one u Bugarskoj i Rumuniji, čime je savezničko istureno prisustvo prošireno od Baltičkog do Crnog mora.
NATO ističe da su aktivnosti na istočnom krilu odbrambenog karaktera i da će se vojno prisustvo i raspoređivanje kapaciteta prilagođavati razvoju bezbednosne situacije.
(Kurir.rs/Nato.int)
