Najnovije vesti

SKENDERBEG JE BIO SRBIN: Savremena istorija otkriva pravu istinu o poreklu Đurđa Kastriota!
Foto: Printscreen Youtube

Srpsko poreklo

SKENDERBEG JE BIO SRBIN: Savremena istorija otkriva pravu istinu o poreklu Đurđa Kastriota!

Društvo

Istoričar dr Predrag Petrović je trećinu svog života proveo u proučavanju porekla najvećeg junaka 15. veka Đurađa Kastriota Slenderbega. Ko su njegovi preci po muškoj i ženskoj liniji? Da li je Skenderbeg bio Srbin ili Albanac ili...? Kruna istraživanja predstavljaju dve knjige na preko 850 strana koje daju precizan i nedvosmislen odgovor. Dr Predrag Petrović objašnjava rezultate svog višegodišnjeg istraživanja.

Kako je ličnost Đurađa Kastriota Skenderbega i pored šest vekova od njegovog postojanja i delovanja postala za istoriju aktuelna, da bi o ovoj ličnosti u skorije vreme bilo napisano nekoliko istoriografskih studija sa sasvim novim aspektima tumačenja istorijskih događaja u kojima je bio učesnik?

–  Đurađ Kastriot Skenderbeg je ličnost veoma značajna za istoriju otpora prema osmanlijskim osvajačima na Balkanu. Smatra se, da je Đurađ Kastriot bio i jedna od brana brzom prodoru muslimanstva na Balkan. Međutim, njegov značaj borca protiv Osmanlija tumačen je tendeciozno, kao borca za isključivo očuvanje albanske nacije, a njegova ličnost je predstavljena kao nacionalni albanski simbol, i ličnost, koja je znatno doprinela stvaranju albanske nacije, a i da je on  podigao opštnarodni albanski ustanak protiv Turaka, što je pogrešno tumačenje istorijskih događaja. Nova tumačenja uloge Đurađa Kastriota pokušavaju da postave stvar na pravu osnovu i daju tumačenja koja su bliža istorijskoj istini.

Foto: Printscreen YT
Foto: Printscreen YT

Zašto je istoričar Oliver Jens Šmit uzburkao albansku javnost sa novim tumačenja događaja i ličnosti Skenderbega ?

–  Švajcarski naučnik Oliver Jens Šmit je dao tumačenje uloge Đurađa Kastriota Skenderbega, da on nije isključivo albanski nacionalni heroj, doveo je u pitanje nacionalni albanski indetitet Skenderbegov, a i da Skenderbegov otpor Turcima nije bio opštenarodni ustanak, već njegova borba za obnavljanje očevine, odnosno kneževine Ivana Kastriota na prostorima koje je ona zauzimala.

Kojim aspektom u vezi Đurađa Kastriota ste se vi bavili u vašim skoro izdatim knjigama „Ko su Đurađ Kastriot – Skenderbeg i Kastrioti“ i „Da li je majka Đurađa Kastriota-Skenderbega, Vojislava Branković“?

– Tema koja je mene zanimala i koja je obrađivana u mojim knjigama je upravo razmatranje, ali isključivo na bazi dokumentarnih istoriografskih izvora, etničkog indetiteta Đurađa Kastrita Skenderbega i Kastriota i njihovih predaka Masareka, jer je to tema, koja je zanemarena od naše istorijske nauke i zloupotrebljavana od strane nekoliko nacionalnih balkanskih kvazinaučnih istorijskih sredina. Takođe sam se bavio i temom o otkrivanju indetiteta njegove majke koju Skenderbegovi biografi pominju kao Voisava Tribalda iza kojeg imena sa krije upravo – Vojislava Branković, kćer Grgura Brankovića starijeg brata Vuka Brankovića.

Foto: Printcreen YT
Foto: Printcreen YT

Da li smo sada bliži saznanju, ko je zapravo Đurađ Kastriot Skenderbeg, koji je njegov etnički indetitet i da li je svojatanje njegovo od strane albanskih istroičara zasnovano na istorijografskim dokumentarnim argumentima?

– Postoji čitav niz dokumentarnih argumenata, koje do sada naučna javnost nije uzimala u obzir pri tumačenju etničkog indetiteta Đurađa Kastriota Skenderbega, a koji mogu ovo pitanje meritorno i argumentovano dovesti do istorijske istine.

Određena dokumentarna građa iz srpskih srednjovekovnih izvora, veoma bitna za analitički pristup ovoj temi, nije do sada uzeta u obzir u postavkama o etničkom indetitetu Kastriota, kao što je: Povelja cara Stefana Dušana iz 1347, Prostragma iz 1349/53, Svetoarhanđelovska hrisovulja iz 1348/52, zatim za Masareke, neposredne pretke Kastriota, „Janjinska hronika“, a ni objašnjenja V. Kačanovskog o nastanku „Memorije…“ Musakija i dr. dokumenti i zapisi. Neki dokumenti poznati naučnoj javnosti kao Dubrovačka povelja Aleksandru iz 1368 god. je pogrešno tumačena, te se i stoga smatra, da je situacija sa temom o etničkom indetitetu Kastriota ostala nedorečena i nedovoljno dokumentarno istražena i adekvatno tumačena.

Foto: Printscreen YT
Foto: Printscreen YT

Povelje Stefana Dušana i Dubrovačka povelja razjašnjavaju pitanje, da je Branilo, pradeda Đurađa Kastriota, bio kefalija „dominusa“ Aleksandra, a prethodno čelnik u vojsci cara Stefana Dušana, koji je isticanjem u vojsci dostigao status nižeg plemstva i dobio feud na reci Gardi sa kastelom „Kastri“, starom vizantiskom tvrđavom, po kome su se i nazvali Kastrioti njegovi potomci i njihova porodica (inače jedna grana roda Masareka).

Takođe „Janjinska hronika“ u istoriografiji smatrana kao verodostojan hronički dokument, daje tačno opredeljenje, da su Masareci srpsko-slovenski rod iz kraja Zagorja i mesta Zagore kod Janjine pominjani kod istoričara Prokopija još posle prvih doseljenja slovenskih skupina u VI veku. Iz okoline Janjine iz Epira, za koji Đurađ Kastriot i govori, po njegovim biografima, da mu je postojbina, je njegov rod preseljen iza Drima, etničke granice srpsko-albanske, na padine Paštrika, blizu Prizrena. Tada je Branilo, Đurađev  pradeda i zabeležen kao carev čelnik, od koga je moguće dalje dokumentarno pratiti dalji genetski niz predaka do samog Đurađa Kastriota Skenderbega i dalje posle njega njegovih potomaka do današnjeg vremena.

Foto: Printscreen YT
Foto: Printscreen YT

Takođe i po majčinoj liniji po Brankovićima, za koje je preko iznete istoriografske građe ustanovljeno, da je od njih Vojislava, majka Đurađa Kastriota, je moguće pratiti poreklo Đurađa Kastriota i dalje od XIV stoleća. Studija o etničkom indetitetu Kastriota je ujedno sabrala i svu dokumentarnu građu o precima Đurađa Kastriota Skenderbega na osnovu koje je i donet zaključak o nesporno njegovom osnovnom srpskom poreklu, koje je svakako moralo imati primese i određene uticaje albanske nacionalne sredine do izbeglištva Kastriota u Italiji, a iza toga svakako i uticaje italijanske nacionalne sredine.

Zaključak o srpsko-slovenskom poreklu se kod starijih generacija potvrđuje čitavim nizom argumenata do kojih se dolazi istraživanjem nacionalnog indetiteta Kastriota: njihova pravoslavna vera sa porodičnom slavom (karakterističnom specifičnošću za srpski indetitet) što nalazi istoričar I. Jastrebov, njihov status srpske vlastele, (koji u Dušanovo vreme mogu imati samo Srbi, Grci, ili Nemci), bliske rodbinske veze sa srpskim velikaškim kućam, hilandarski monasi iz njihove najuže familije, pa čak i genealogije sa srpskim poreklom sadašnjih Kastriota u Italiji i Španiji, kao i niz drugih argumenata, koji su potvda ovog nacionalnog indetiteta.Stavovi albanskih istoričara, da je Đurađ Kastriot etnički Albanac i da su Kastrioti etnički Albanci, nisu zasnovani na argumentima, jer za to nema dokumentarnih dokaza. Čak se ni sam Đurađ Kastriot nije izjašnjavao, da je Albanac već, da je iz Epira, a Epir nije etničko odredište, već je u njegovo vreme to bilo područje na kome su živeli i Grci i slovenski doseljenici, a i albanski doseljenici. Albanski istoričari negiraju poreklo Đurađa Kastriota po Branilu, a takođe ne razmatraju ni poreklo Kastriota, kao grane roda Masareka. Do sada nisu dati sa njihove strane neki argumentovani dokazi za albansko etničko poreklo Kastriota, osim što su Kastrioti živeli u jednom periodu na albanskim etničkim područjima gde su imali svoje kneževine i Ivan otac i Đurađ Kastriot sin, krajem XIV i početkom XV i tokom druge polovine XV stoleća, što svakako ne može biti dokaz i o njihovoj isključivo albanskoj etničkoj pripadnosti, što zastupaju albanski istoričari. Srpski dokumentarni izvori o precima Kastriota sa njihove strane se apriori odbacuju, ili uopšte ne razmatraju.

Da li postoje i politički aspekti razmatranja o precima i potomcima Đurađa Kastriota?

Da, upravo uzroci takvom pristupu razjašnjenja pitanja etničkog indetiteta Kastriota su političke tendancije u tumačenja ovog pitanja početkom XX veka u austrougarskim naučnim krugovima, koje se smatralo vodećim za istoriogafiju balkanskih naroda. To je vreme velike ekspanzije i ambicija Austrougarske da zavlada Balkanskim narodima, pa i vreme izrazite antisrpske politike, koja se prenela i na istorijsku nauku. Svakako, da se nije uklapalo, do tada kod mnogih evropskih istoričara dato tumačenje o Đurađu Kastriotu i njegovom srpskom etničkom poreklu.

Foto: Printscreen YT
Foto: Printscreen YT

Može se uočiti, da su po ovom pitanju prelomne godine bile prve decenije XX veka, kada je većina istoričara za Đurađa Kastriota smatrala, da je srpskog etničkog porekla i godine posle ovog perioda kada je prema austro-nemačkoj istorijskoj postavci tumačeno, da je to albansko poreklo, što su kasnije preuzeli i albanski istoričari.

Politički aspekti su imali uticaja i kod rasprava o genealogiji Kastriota i kod potomaka Đurađa Kastriota Skenderbega u Italiji i Španiji u dokazivanjima koje su direktne linije njegovih potomaka, jer je sada važeći ustav Albanije ostavio mogućnost povratka monarhije, te su se povampirile dinastičke ambicije, a time i rasprave o direktnim naslednicima Đurađa Kastriota Skenderbega.

Prijavite se na newsletter.

Svakog dana besplatan pregled vesti na vaš e-mail.

* Obavezna polja

RAZMENA SADRŽAJA

Inicijalizacija u toku...