ISPRAVKA: Saborna crkva u Zenici uknjižena kao vlasništvo SPC
Status imovine Saborne crkve Presvete Bogorodice u Zenici, koji je izazvao pažnju javnosti nakon navoda Odbora za zaštitu prava Srba u FBiH, u potpunosti je definisan u zemljišnim knjigama. Iako su se u javnosti pojavile informacije da je rešenjem Opštinskog suda u Zenici iz 2019. godine crkva upisana kao "državna svojina", uvidom u dokumentaciju utvrđeno je da je reč o proceduri harmonizacije podataka.
Naime, upis "državne svojine" nad crkvom i dvorištem datira još iz 1963. godine, na osnovu tadašnjih rešenja Narodnog odbora opštine Zenica. Sud je 2019. godine, u okviru Projekta registracije nekretnina, samo izvršio prenos postojećeg stanja iz starih knjiga, pri čemu je Srpska pravoslavna crkvena opština Zenica zadržala pravo korišćenja 1/1, kao što je i bilo upisano decenijama unazad.
Proces harmonizacije zemljišta u Federaciji BiH vrši se putem javnih oglasa u službenim glasnicima i dnevnim listovima, što je u skladu sa Zakonom o zemljišnim knjigama FBiH.
Najvažnija promena dogodila se nedavno. Na osnovu zahteva koji je Srpska pravoslavna crkvena opština i parohija u Zenici podnela u junu 2025. godine, Opštinski sud u Zenici je 30. januara 2026. godine doneo rešenje kojim se briše "državna svojina" i "pravo korišćenja". Ovim rešenjem, Srpska pravoslavna crkvena opština u Zenici zvanično je uknjižena kao vlasnik 1/1 nad crkvom i pripadajućim zemljištem, čime je imovinsko-pravni status ovog nacionalnog spomenika trajno rešen u korist Crkve.
Povodom navoda o drugim lokalitetima, poput groblja u Vrapčićima kod Mostara na koje je ukazao Arno Gujon, nadležne institucije podsećaju da vlasnici prava na nekretninama mogu u svakom trenutku pokrenuti postupak konverzije prava korišćenja u pravo vlasništva, u skladu sa Zakonom o stvarnim pravima FBiH.
Napomena o ispravci
U prvobitnoj verziji ovog teksta, preuzetoj sa portala RTRS, objavljene su netačne interpretacije da je Saborna crkva u Zenici 2019. godine "oteta" ili "novim udarom" upisana kao državna svojina. Činjenica je da je sud tada samo prepisao stanje iz 1963. godine, a da je Srpska pravoslavna crkva sve vreme imala pravo korišćenja. Takođe, tekst je dopunjen informacijom da je od 30. januara 2026. godine, nakon sprovedenog zakonskog postupka, SPC i zvanično upisana kao vlasnik 1/1 predmetnih nepokretnosti. Ispravka je uneta radi tačnog i objektivnog informisanja javnosti, a nakon provere činjenica koju je ukazao portal Raskrinkavanje.ba i koje se naleze na OVOM LINKU.
